Không phải mọi vụ án ly hôn đều được giải quyết theo trình tự thông thường. Trên thực tế, các trường hợp ly hôn có yếu tố nước ngoài, bị đơn vắng mặt, mất tích hoặc đang chấp hành án phạt tù thường phát sinh nhiều thủ tục pháp lý đặc thù, khiến thời gian và chi phí giải quyết kéo dài hơn so với các vụ án ly hôn thông thường. Chi phí dao động từ 300.000đ đến hàng chục triệu đồng, với thời gian giải quyết kéo dài từ 6 tháng đến hơn 2 năm tùy mức độ phức tạp.

Bảng Tổng Hợp Chi Phí Và Thời Gian Giải Quyết

Có thể thấy, thời gian và chi phí giải quyết mỗi vụ án ly hôn phụ thuộc rất lớn vào tính chất của từng vụ việc. Đối với ly hôn có yếu tố nước ngoài, thời gian thường kéo dài do phải thực hiện thủ tục ủy thác tư pháp và hợp pháp hóa giấy tờ theo quy định của pháp luật. Trong khi đó, trường hợp bị đơn vắng mặt hoặc mất tích phát sinh thêm thủ tục thông báo tìm kiếm trên phương tiện thông tin đại chúng. Riêng trường hợp một bên đang chấp hành án phạt tù, mặc dù vẫn phải thực hiện thủ tục tố tụng thông qua cơ sở giam giữ, nhưng mức án phí cơ bản vẫn tương tự như một vụ án ly hôn thông thường và ít phát sinh thêm các khoản chi phí khác.

Ly Hôn Có Yếu Tố Nước Ngoài: Giấy Tờ Và Chi Phí Ủy Thác

Ly hôn có yếu tố nước ngoài là một trong những trường hợp giải quyết ly hôn có thủ tục phức tạp hơn so với các vụ án thông thường. Bên cạnh những giấy tờ cơ bản theo quy định, người yêu cầu còn phải chuẩn bị thêm nhiều tài liệu đặc thù và thực hiện các thủ tục tố tụng quốc tế nên thời gian giải quyết thường kéo dài hơn đáng kể.

• Bộ hồ sơ cần chuẩn bị

Ngoài các giấy tờ thông thường như Đơn khởi kiện (hoặc Đơn yêu cầu), Căn cước công dân, Giấy chứng nhận đăng ký kết hôn, người yêu cầu còn phải bổ sung các tài liệu phục vụ việc giải quyết vụ án có yếu tố nước ngoài.

Đáng chú ý, giấy tờ chứng minh địa chỉ, nơi cư trú hoặc nơi làm việc của bị đơn ở nước ngoài là tài liệu gần như bắt buộc để Tòa án thực hiện việc tống đạt văn bản tố tụng theo đúng quy định. Nếu không xác định được địa chỉ của bị đơn thì việc giải quyết vụ án có thể gặp nhiều khó khăn và kéo dài hơn.

Trường hợp hai bên đăng ký kết hôn tại cơ quan có thẩm quyền của nước ngoài (ví dụ đăng ký kết hôn tại Hoa Kỳ, Nhật Bản hoặc Hàn Quốc), các giấy tờ này phải được hợp pháp hóa lãnh sự và dịch thuật, công chứng sang tiếng Việt trước khi sử dụng trong quá trình giải quyết tại Tòa án Việt Nam.

Ví dụ: Hai vợ chồng đăng ký kết hôn tại Hoa Kỳ, sau đó người vợ trở về Việt Nam yêu cầu ly hôn. Khi nộp hồ sơ, Giấy chứng nhận kết hôn do cơ quan của Hoa Kỳ cấp phải được hợp pháp hóa lãnh sự và dịch thuật công chứng sang tiếng Việt thì mới được Tòa án chấp nhận.

• Chi phí thực tế không chỉ có án phí

Nhiều người cho rằng khi ly hôn chỉ phải nộp 300.000 đồng án phí dân sự sơ thẩm. Tuy nhiên, đối với ly hôn có yếu tố nước ngoài, người yêu cầu còn có thể phải thanh toán nhiều khoản chi phí phát sinh khác, bao gồm:

• Án phí dân sự sơ thẩm: 300.000 đồng;
• Chi phí ủy thác tư pháp ra nước ngoài;
• Phí bưu chính quốc tế;
• Phí dịch thuật, công chứng các tài liệu và văn bản tố tụng cần gửi cho cơ quan có thẩm quyền của nước ngoài.

Trên thực tế, tổng chi phí giải quyết có thể cao hơn đáng kể so với một vụ án ly hôn thông thường.

• Vì sao thời gian giải quyết có thể kéo dài từ 1 đến 2 năm?

Theo khoản 4 Điều 477 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, đối với vụ án có yếu tố nước ngoài, Tòa án phải thực hiện thủ tục ủy thác tư pháp để tống đạt các văn bản tố tụng cho bị đơn thông qua cơ quan có thẩm quyền của nước ngoài.

Quá trình này phải trải qua nhiều bước, từ việc chuyển hồ sơ qua cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam đến cơ quan có thẩm quyền của quốc gia nơi bị đơn cư trú. Thời gian chờ phản hồi tối thiểu là 06 tháng. Nếu hết thời hạn mà phía nước ngoài không có phản hồi hoặc việc tống đạt không thực hiện được, Tòa án phải tiếp tục thực hiện các thủ tục tố tụng theo quy định, như niêm yết hoặc các biện pháp thay thế khác. Chính vì vậy, thời gian giải quyết một vụ án ly hôn có yếu tố nước ngoài thường kéo dài từ khoảng 12 đến 24 tháng, tùy từng trường hợp cụ thể.

Đối Phương Mất Tích, Giấu Địa Chỉ: Làm Sao Để Tòa Thụ Lý?

Trên thực tế, không ít trường hợp một bên vợ hoặc chồng sau khi phát sinh mâu thuẫn đã cố tình bỏ đi, giấu địa chỉ hoặc cắt đứt mọi liên lạc nhằm kéo dài thời gian giải quyết ly hôn. Khi đó, người còn lại vẫn có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết nhưng phải thực hiện thêm một số thủ tục theo quy định của pháp luật.

• Hồ sơ bổ sung cần chuẩn bị

Ngoài các giấy tờ thông thường trong hồ sơ ly hôn, người yêu cầu cần chuẩn bị thêm các tài liệu sau:

• Đơn yêu cầu Tòa án thông báo tìm kiếm người vắng mặt tại nơi cư trú theo quy định của pháp luật.
• Giấy xác nhận thông tin về cư trú (Mẫu CT07) do Công an cấp xã nơi bị đơn cư trú cuối cùng cấp, trong đó xác nhận người này đã rời khỏi địa phương và hiện không xác định được nơi cư trú hoặc tung tích.

Ví dụ: Sau khi vợ chồng phát sinh mâu thuẫn, người chồng rời khỏi địa phương, gia đình và chính quyền địa phương đều không biết đang sinh sống ở đâu. Trong trường hợp này, người vợ có thể yêu cầu Tòa án tuyên một người mất tích trước khi tiếp tục giải quyết vụ án ly hôn.

• Bài toán chi phí

Bên cạnh án phí hoặc lệ phí theo quy định, người yêu cầu còn phải chuẩn bị các khoản chi phí phục vụ việc thông báo tìm kiếm người vắng mặt. Cụ thể, lệ phí yêu cầu thông báo tìm kiếm người vắng mặt là 300.000 đồng. Ngoài ra, người yêu cầu phải thanh toán chi phí đăng thông báo trên một tờ báo trung ương trong ba kỳ liên tiếp và phát sóng trên Đài Tiếng nói Việt Nam hoặc Đài Truyền hình Việt Nam (ví dụ: Báo Công lý, VTV). Khoản chi phí này thường dao động khoảng 3.000.000 đến 5.000.000 đồng, tùy theo đơn giá của từng cơ quan báo chí.

• Thời gian giải quyết

Việc bị đơn bỏ trốn hoặc không xác định được nơi cư trú sẽ khiến thời gian giải quyết vụ án kéo dài hơn so với một vụ ly hôn thông thường. Sau khi yêu cầu tuyên một người mất tích mới thực hiện giải quyết vụ án ly hôn, vì vậy thời gian sẽ kéo dài có thể từ 8 10 tháng, tùy từng trường hợp cụ thể.

Thủ Tục Ly Hôn Với Người Đang Chấp Hành Án Phạt Tù

Việc một bên vợ hoặc chồng đang chấp hành án phạt tù không làm mất quyền yêu cầu ly hôn của các bên. Tuy nhiên, để Tòa án có căn cứ giải quyết vụ án, người yêu cầu cần chuẩn bị đầy đủ các giấy tờ chứng minh tình trạng chấp hành án của bị đơn và thực hiện đúng trình tự tố tụng theo quy định.

• Hồ sơ cần chuẩn bị

Ngoài các giấy tờ thông thường trong hồ sơ ly hôn như:

• Bản chính Giấy chứng nhận đăng ký kết hôn;
• Bản sao Căn cước công dân của vợ và chồng;
• Bản sao giấy khai sinh của con chung (nếu vợ chồng có con);
• Đơn đề nghị không tiến hành hòa giải trong trường hợp người yêu cầu ly hôn cho rằng mâu thuẫn đã kéo dài, không còn khả năng đoàn tụ;
• Giấy tờ chứng minh quyền sở hữu đối với tài sản chung nếu có yêu cầu Tòa án phân chia tài sản;
• Tài liệu thể hiện các khoản nợ chung của vợ chồng khi có yêu cầu giải quyết nghĩa vụ tài sản;
• Các giấy tờ chứng minh nơi cư trú của các bên theo quy định.

Người yêu cầu cần bổ sung các tài liệu sau:

1. Bản sao y bản án hình sự đã có hiệu lực pháp luật của bị đơn, nhằm chứng minh người này đang phải chấp hành án phạt tù theo bản án của Tòa án.
2. Giấy xác nhận đang chấp hành án phạt tù do cơ sở giam giữ hoặc Ban giám thị trại giam cấp để xác nhận tình trạng giam giữ của bị đơn tại thời điểm Tòa án thụ lý vụ án.

Ví dụ: Người chồng đang chấp hành án phạt tù 05 năm tại Trại giam A. Khi người vợ nộp đơn ly hôn, ngoài các giấy tờ thông thường, cần nộp kèm bản sao bản án hình sự và giấy xác nhận của Trại giam A về việc người chồng đang chấp hành án để Tòa án có căn cứ giải quyết.

• Thời gian và chi phí giải quyết

So với các trường hợp ly hôn có yếu tố nước ngoài hoặc bị đơn mất tích, đây là trường hợp có chi phí thấp và thời gian giải quyết tương đối ngắn.

Về chi phí, người yêu cầu chỉ phải nộp 300.000 đồng án phí dân sự sơ thẩm, không phát sinh chi phí ủy thác tư pháp quốc tế, chi phí đăng báo hoặc thông báo tìm kiếm người vắng mặt.

Về thời gian, vụ án thường được giải quyết trong khoảng 04 đến 06 tháng. Nguyên nhân là Thẩm phán đã xác định được chính xác nơi bị đơn đang chấp hành án, nên việc tống đạt văn bản tố tụng và lấy lời khai được thực hiện trực tiếp tại trại giam. Sau khi hoàn tất việc lấy lời khai, Tòa án có thể mở phiên tòa và giải quyết vụ án theo quy định của pháp luật.

Ly Hôn Có Yếu Tố Nước Ngoài: Đừng Nộp Nhầm Tòa Án Cấp Huyện! 

Trước khi thực hiện thủ tục ly hôn có yếu tố nước ngoài, người dân cần xác định chính xác đây có phải là trường hợp thuộc diện có yếu tố nước ngoài hay không, đồng thời hiểu rõ thẩm quyền giải quyết, hồ sơ cần chuẩn bị cũng như nguyên nhân khiến thời gian giải quyết thường kéo dài hơn nhiều so với các vụ ly hôn thông thường.

• Xác định thế nào là ly hôn có yếu tố nước ngoài?

Theo Điều 127 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014, ly hôn có yếu tố nước ngoài được xác định khi thuộc một trong các trường hợp sau:

• Vợ hoặc chồng là người nước ngoài; 
• Hai vợ chồng đều là công dân Việt Nam nhưng một bên hoặc cả hai bên đang định cư, học tập, lao động hoặc làm việc ở nước ngoài; 
• Quan hệ hôn nhân hoặc việc giải quyết ly hôn có liên quan đến tài sản, quyền và nghĩa vụ phát sinh ở nước ngoài. 

Việc xác định đúng yếu tố nước ngoài có ý nghĩa rất quan trọng bởi đây là căn cứ để xác định Tòa án có thẩm quyền giải quyết cũng như trình tự, thủ tục tố tụng phải áp dụng.

• Thẩm quyền giải quyết: Đừng nộp nhầm Tòa án 

Một trong những sai sót mà nhiều người thường gặp sau khi sáp nhập các tỉnh thành là nộp đơn ly hôn tại Tòa án nhân dân cấp tỉnh vì đây là nơi giải quyết theo luật cũ.

Tuy nhiên, sau tháng 7/2025 thì Bộ luật Tố tụng dân sự số 92/2015/QH13 được sửa đổi, bổ sung một số điều theo Luật số 85/2025/QH15 có hiệu lực từ 01/7/2025 quy định thẩm quyền giải quyết đối với vụ án ly hôn có yếu tố nước ngoài theo thủ tục sơ thẩm thuộc Tòa án nhân dân cấp khu vực.

Điều này đồng nghĩa với việc hiện tại nếu người khởi kiện nộp đơn tại Tòa án nhân dân cấp tỉnh như trước tháng 7/2025 thì cơ quan này sẽ không thụ lý vụ án. Trong trường hợp nộp trực tiếp, người nộp đơn sẽ được hướng dẫn nộp lại đúng cơ quan có thẩm quyền. Nếu nộp qua đường bưu điện, Tòa án sẽ ban hành thông báo trả lại đơn, nêu rõ lý do không thuộc thẩm quyền và hướng dẫn nộp hồ sơ đến Tòa án nhân dân khu vực có thẩm quyền giải quyết.

Trên thực tế, việc kiểm tra hồ sơ, ban hành thông báo và trả lại đơn thường mất khá nhiều thời gian, khiến người yêu cầu phải chuẩn bị lại hồ sơ và thực hiện lại thủ tục từ đầu. Vì vậy, việc xác định đúng Tòa án có thẩm quyền ngay từ đầu sẽ giúp tiết kiệm đáng kể thời gian và chi phí đi lại.

>>Lưu ý: Dù là ly hôn có yếu tố nước ngoài hay ly hôn trong nước, nền tảng của mọi hồ sơ đều xuất phát từ các quy định cơ bản nhất của Luật Hôn nhân và Gia đình. Để đối chiếu xem bạn đã đáp ứng đủ điều kiện khởi kiện hay chưa, hãy tham khảo lại hướng dẫn toàn tập quy trình thủ tục và căn cứ giải quyết ly hôn trước khi tiến hành thu thập các giấy tờ phức tạp hơn

• Hồ sơ cần chuẩn bị

Để Tòa án nhân dân khu vực có căn cứ thụ lý vụ án ngay từ lần nộp đầu tiên, người yêu cầu ly hôn cần chuẩn bị đầy đủ các giấy tờ sau:

• Đơn khởi kiện ly hôn hoặc Đơn yêu cầu công nhận thuận tình ly hôn; 
• Bản chính Giấy chứng nhận đăng ký kết hôn; 
• Bản sao Căn cước công dân hoặc Hộ chiếu của người nộp đơn; 
• Giấy khai sinh của con (nếu có con chung); 
• Tài liệu chứng minh về tài sản chung hoặc nợ chung (nếu có yêu cầu giải quyết). 

Ngoài những giấy tờ nêu trên, đối với ly hôn có yếu tố nước ngoài, người yêu cầu còn phải chuẩn bị thêm các tài liệu đặc thù như:

– Giấy tờ chứng minh địa chỉ cư trú, nơi làm việc hoặc nơi đang sinh sống của bị đơn ở nước ngoài; 

– Trường hợp Giấy chứng nhận đăng ký kết hôn hoặc các giấy tờ khác được cơ quan nước ngoài cấp thì phải được hợp pháp hóa lãnh sự (trừ trường hợp được miễn theo điều ước quốc tế) và dịch thuật công chứng sang tiếng Việt trước khi nộp cho Tòa án Việt Nam. 

Việc chuẩn bị đầy đủ các giấy tờ này sẽ giúp hạn chế tình trạng hồ sơ bị yêu cầu sửa đổi, bổ sung nhiều lần.

Có thể thấy, ly hôn có yếu tố nước ngoài là thủ tục có tính chất phức tạp hơn nhiều so với ly hôn thông thường. Việc xác định đúng thẩm quyền của Tòa án, chuẩn bị đầy đủ hồ sơ và hiểu rõ quy trình ủy thác tư pháp sẽ giúp người yêu cầu hạn chế việc hồ sơ bị trả lại, đồng thời rút ngắn đáng kể thời gian giải quyết vụ việc.

Thủ Tục Ly Hôn Khi Đối Phương Vắng Mặt, Bỏ Trốn Hoặc Giấu Địa Chỉ

Trong thực tế, không ít trường hợp một bên muốn ly hôn nhưng bên còn lại cố tình né tránh bằng cách không đến Tòa án, bỏ đi khỏi nơi cư trú hoặc che giấu địa chỉ nhằm kéo dài thời gian giải quyết vụ việc. Tùy từng trường hợp cụ thể mà Tòa án sẽ áp dụng thủ tục tố tụng khác nhau.

• Biết rõ địa chỉ nhưng cố tình vắng mặt

Đây là trường hợp bị đơn vẫn có nơi cư trú rõ ràng nhưng không hợp tác trong quá trình giải quyết vụ án. Sau khi Tòa án đã tống đạt hợp lệ các văn bản tố tụng và giấy triệu tập theo đúng quy định, nếu bị đơn vẫn cố tình vắng mặt đến lần triệu tập hợp lệ thứ hai mà không có lý do chính đáng thì Tòa án có quyền tiến hành xét xử vắng mặt theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự.

Điều này đồng nghĩa với việc việc cố tình không đến Tòa không làm cản trở quyền yêu cầu ly hôn của nguyên đơn, đồng thời người vắng mặt sẽ mất cơ hội trình bày ý kiến, cung cấp chứng cứ hoặc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình tại phiên tòa.

• Đối phương bỏ trốn, không rõ tung tích

Khác với trường hợp trên, nếu bị đơn đã rời khỏi nơi cư trú, cắt đứt liên lạc và không xác định được địa chỉ hiện tại thì người yêu cầu ly hôn phải thực hiện thêm vụ án tuyên một người mất tích theo quy định pháp luật, sau khi thực hiện xong vụ án tuyên bố 1 người mất tích mới có thể thực hiện vụ án ly hôn.

Tuy nhiên, để tuyên bố một người mất tích thì căn cứ theo điều 68 bộ luật dân sự 2015, người đó phải được xác định là biệt tích từ 2 năm trở nên, trong đó được gọi là biệt tích khi không có bất cứ thông tin gì về người đó hiện tại còn sống hay đã chết, hiện đang cư trú ở đâu.

• Hồ sơ cần bổ sung gồm:

1. Đơn yêu cầu Tòa án đơn yêu cầu tuyên bố một người mất tích.
2. Tài liệu, giấy tờ chứng minh người đó đã biệt tích từ 2 năm trở lên.
3. Giấy tờ chứng minh việc đã sử dụng các biện pháp tìm kiếm của người yêu cầu thực hiện đối với một người bị tuyên mất tích.

Ngoài án phí sơ thẩm 300.000 đồng, người yêu cầu còn phải tạm ứng chi phí đăng thông báo tìm kiếm trên báo hoặc các phương tiện thông tin đại chúng, thông thường dao động khoảng 3.000.000 – 5.000.000 đồng, tùy từng cơ quan báo chí và phương thức đăng tải. Chính các thủ tục thông báo này khiến thời gian giải quyết vụ án thường kéo dài hơn so với ly hôn thông thường.

• Mẹo tố tụng từ Luật sư

Trong thực tiễn, nhiều hồ sơ bị kéo dài không phải vì quy định pháp luật phức tạp mà do không chứng minh được nơi cư trú cuối cùng của bị đơn.

Để hạn chế việc Tòa án yêu cầu bổ sung hồ sơ nhiều lần, người khởi kiện nên:

• Chủ động xin Giấy xác nhận thông tin về cư trú (Mẫu CT07) ngay từ đầu.
• Thu thập các tài liệu chứng minh nơi cư trú cuối cùng của bị đơn như sổ hộ khẩu cũ, giấy đăng ký tạm trú, xác nhận của chính quyền địa phương hoặc tổ dân phố.
• Chuẩn bị trước khoản chi phí đăng thông báo tìm kiếm người vắng mặt để quá trình giải quyết vụ án không bị gián đoạn.

Quy Trình Ly Hôn Với Người Đang Chấp Hành Án Phạt Tù

• Có được ly hôn khi vợ hoặc chồng đang chấp hành án phạt tù không?

Có. Đi tù không làm mất đi quyền nhân thân. Người ở ngoài hoàn toàn có quyền đơn phương ly hôn, hoặc cả hai thuận tình ly hôn. Nói cách khác, án phạt tù chỉ hạn chế quyền tự do đi lại và một số quyền công dân theo quy định của pháp luật, không làm mất quyền yêu cầu ly hôn hoặc quyền tham gia giải quyết vụ án ly hôn của người đang chấp hành án.

• Thẩm quyền giải quyết vụ án

Nộp đơn khởi kiện tại Tòa án nhân dân khu vực nơi Bị đơn (người đang đi tù) cư trú trước khi chấp hành án phạt tù. Để tránh việc nộp đơn sai nơi có thẩm quyền, người yêu cầu ly hôn cần xác định đúng Tòa án có thẩm quyền giải quyết.

Dịch Vụ Hỗ Trợ Pháp Lý Từ Xa

Bạn có sẵn sàng bỏ ra hàng triệu đồng tiền ủy thác quốc tế mà không chắc hồ sơ có sai sót để rồi bị Tòa án trả lại sau 6 tháng chờ đợi? Bạn có thời gian chạy tới các cơ quan công an để xin giấy tờ tìm người mất tích? 

Các thủ tục này nếu không nắm rõ dễ bị sai sót. Việc xác định sai tòa án có thẩm quyền sẽ làm quy trình kéo dài. Nếu hồ sơ của bạn thuộc trường hợp ly hôn có yếu tố nước ngoài, bị đơn bỏ trốn hoặc đang chấp hành án phạt tù, việc được tư vấn ngay từ đầu sẽ giúp hạn chế đáng kể nguy cơ hồ sơ bị trả lại hoặc phải bổ sung nhiều lần.

Với am hiểu sâu sắc về pháp luật và kinh nghiệm tố tụng, chúng tôi sẽ hỗ trợ bạn các công việc như chuẩn bị hồ sơ, làm việc tới tòa án, ủy quyền đóng tạm ứng án phí và chi phí đăng báo. 

Mọi hồ sơ khó và vướng mắc về án phí cần được hỗ trợ, hãy liên hệ ngay với Luật sư của chúng tôi để được tư vấn và giải quyết.

• Luật sư Đà Nẵng:
• 90 Mẹ Thứ, Điện Bàn, Đà Nẵng
• Điện thoại: 0389 363 716
• Email: vanphongnguoihieuluat@gmail.com
• Fanpage: https://www.facebook.com/nguoihieuluat/
• Linked: https://www.linkedin.com/in/luatsutranductai/
• Reddit: https://www.reddit.com/user/AltruisticRadio8193/
• Kênh Youtube: https://www.youtube.com/@nguoihieuluat
• Kênh Tiktok: https://www.tiktok.com/@nguoihieuluat